Cevat Şakir Kabaağaçlı nam-ı diğer Halikarnas Balıkçısı'nın 131. doğum yıl dönümünde, Balıkçı’yı Anma Etkinlik Programı dahilinde açılışı yapılan Bab-ı Âli Ressamı Cevat Şakir sergisi 29 Mayıs 2021 tarihine kadar ziyaret edilebilir.
Dokuz Eylül Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi Grafik Bölümü Öğretim Üyesi ve Bayrak Müzesi Müdürü Ömer Durmaz’ın hazırladığı Bab-ı Âli Ressamı Cevat Şakir sergisinde, Balıkçı’nın 1920’li yıllarda dergi ve kitaplar için yaptığı kapaklar, çizdiği karikatürler, çizgi romanlar, aile arşivinde, kendi kitaplarında ve müze arşivinde yer alan çizimlerinden örnekler yer alıyor.
Bodrum’a duyduğu sevgisi ile deniz ve Ege güzellemeleriyle tanınan öykü, deneme ve roman yazarı Halikarnas Balıkçısı, Osmanlı’nın köklü ailelerinden olan Kabaağaçlızadeler’in altı çocuğundan biriydi. Ailesinde pek çok sanatçının bulunması Kabaağaçlı’nın sanatla iç içe büyümesini sağladı ve yazıda olduğu kadar resim sanatında da kendisini geliştirmesine katkıda bulundu. Cevat Şakir Kabaağaçlı, Türkiye’ye döndükten sonra karikatür, çizgi roman ve dergi kapakları çizdi, öyküler yazmaya devam etti. Çeviriler yapmaya ve karikatür çizmeye henüz lise yıllarında başlayan Kabaağaçlı’nın ilk yazıları İkdam’da yayımlandı.
Tahliyesinin ardından pek çok takma isimle yeniden yazmaya ve çizmeye başlayan Cevat Şakir, Zekeriya ve Sabiha Sertel çiftinin çıkardığı Resimli Ay ve Resimli Hafta ile Sedat Simavi’nin çıkardığı İnci ve Kirpi dergilerine kapaklar çizdi, yazılar yazdı, karikatür, resim ve süslemeler yaptı.
13 Nisan 1925 günü Resimli Ay’da yayımlanan, “Hapishanede İdama Mahkum Olanlar Bile Bile Asılmaya Nasıl Giderler?” isimli öyküsü sebebiyle Cevat Şakir ve Zekeriya Sertel hakkında “halkı askerlikten soğutma ve seferberlik aleyhinde bulunma” gerekçesiyle soruşturma açıldı. İkili, 24 Nisan 1925’te gözaltına alınıp tutuklandı. İstiklal Mahkemesi’nde idam istemiyle yargılanan ikiliden Cevat Şakir’in cezası, 3 yıl Bodrum’a sürgün oldu. Bu sürgünle birlikte, Cevat Şakir Kabaağaçlı, “Halikarnas Balıkçısı”na dönüştü.
Halikarnas Balıkçısı olarak hikâye ve romanlarını yazmaya devam eden yazar, gazeteciliği de bırakmadı ve Anadolu, Tan ve Cumhuriyet gazetelerinde yazılar yazdı. Bu süreçte yazıları için resimler çizdi, tezhip ve minyatürler de yaptı. Aynı zamanda tercümanlık ve rehberliğe de devam etti. Cevat Şakir, bildiği İngilizce, İtalyanca ve Latinceye ek olarak Yunanca, Arapça, Farsça, Fransızca, Almanca ve İspanyolca da öğrendi. Rehberlik yaptığı Belçika Turizm Bakanı, Halikarnas Balıkçısı’nı “Çağdaş Homeros” ismiyle andı; Nazım Hikmet, onun için “Hepimizden büyük şair” ifadesini kullandı. Cevat Şakir ve ailesi, çocukların büyümesi ve Bodrum’da okul bulunmaması sebebiyle 1945 yılında, istemeyerek de olsa İzmir’e taşındı. Kabaağaçlı, burada Anadolu ve Demokrat İzmir’de yazmaya ve turist rehberliği yapmaya devam etti.
